Interview stripmaker Barbara Stok: “Vaak gaat aan een leuke activiteit verveling vooraf”

barbara stok stripje

Voor stripmaker Barbara Stok is een lege agenda essentieel voor haar werkritme. Ze maakt autobiografische albums als Dan maak je maar zin (2009) en Toch een geluk (2016). In 2012 kwam haar graphic novel over het leven van Vincent van Gogh uit en dat werd een internationaal succes (vertaald in vijftien talen). Toch weet ze telkens wat het belangrijkste is in haar leven: “Een lege agenda werkt voor mij gewoon het beste”. Een interview over het belang van niksen, haar schermregime en haar werkritme. Een inspiratie voor ons allemaal.

Heb je een ochtendritueel?
“Een belangrijke gewoonte is dat ik geen wekker zet. Ik word gewoon wakker wanneer ik wakker word. Dat is een van de luxes in mijn leven. Zo krijg ik voldoende slaap. Nou word ik best op tijd wakker hoor, het is niet dat ik tot 12 uur in bed lig.”

Zou dat niet mogen dan?
“Ja, tuurlijk. Maar ik vind het wel prettig dat ik rond een uur of acht wakker. Beetje afhankelijk van of het zomer of winter is, ‘s winters blijf ik vaak wat langer liggen. Na het ontbijt meteen aan het werk, tot de lunch en ’s middags doe ik soms wat administratie, maar meestal heb ik de middag vrij.”

Ga je ‘s ochtends dan verder met waar je die dag ervoor was gebleven?
“Ja, in principe wel. Soms lukt het ook niet ‘s ochtends en dan ga ik ‘s middags wel verder met werken. Dat is het fijne van het indelen van mijn eigen tijd. Ik heb het nodig om niet te veel afspraken. Als er druk op komt, of als ik het gevoel heb dat iets om een bepaalde tijd af moet, dat werkt niet. Ik ben heel gedreven in het maken van mijn strips, maar ik teken wel halve dagen. Het rustig aan doen is ook een voorwaarde om te kunnen werken. Als ik heel gedreven bezig wil zijn met mijn strips, moet ik ook nietsdoen.”

Sluit je je dan ook af van mail en ander contact, of niet?
“Ja, dat is heel belangrijk. Ik heb tegenwoordig wel een smartphone, niet zelf aangeschaft, maar gekregen. Maar dat is zo’n afleidend apparaat, verschrikkelijk. Dus ik heb een digitaal regime. Het verschilt een klein beetje per dag, maar in principe is het tot 16 uur geen mail en geen computer aan. 

Heb je dat meteen ingevoerd toen je die smartphone kreeg?
“Nee, nee, want in eerste instantie dacht ik: ik kijk twee keer in de week, het is alleen maar voor WhatsApp-groepjes. Maar het is gewoon een verslavend apparaat. Die programma’s worden expres zo gemaakt. Als gewone sterveling is het moeilijk daar weerstand tegen te bieden, dat liep al heel snel uit de hand en dat zit mijn werk dan gewoon in de weg. Als je de hele tijd op een scherm kijkt, dan ben je niet echt waar je bent.”

Was je verslaafd?
“Ja, maar wel maar kortstondig, omdat ik het vrij snel in de gaten had. En mijn regime, tot 16 uur niet, dat was in het begin moeilijk. Dat is bijna fysiek. Dan wil je heel graag dat ding aan zetten om te kijken, maar na een tijdje ebt die behoefte weg. Nu is het helemaal over. Ik heb soms een paar dagen de telefoon niet aan en de computer niet aan en ik vind het heerlijk. Je bent veel meer bezig met wat je aan het doen bent. En je hebt meer tijd voor andere dingen, zoals koekjes bakken of een boek lezen. Vaak gaat aan een leuke activiteit een moment van verveling vooraf. Als je een smartphone hebt, of een computer, dan vul je die momenten van verveling met zo’n scherm. Als je dat niet doet, vul je zo’n moment in door even op de bank te gaan zitten en bedenken wat je wil gaat doen. En na een tijdje komt er dan wat en dat is bijna altijd leuker.”

Durven mensen zich nog wel te vervelen?
“Ik moet zeggen dat ik in mijn vriendenkring merk dat een of twee uitzonderingen daargelaten, iedereen er hetzelfde over denkt. Iedereen vindt die telefoon een rotapparaat, iedereen wordt er gek van. Ik ben ook van Facebook en Instagram af.”

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Zou Instagram je ook niet juist kunnen helpen?
“Dat Instagram heb ik niet lang gehad. Op Facebook had ik toch best nog wel wat ‘vrienden’ en lezers. Dat vond ik wel een stap om helemaal de deur uit te doen, want je maakt jezelf toch wijs dat je je werk daarmee verkoopt. Maar hoeveel is dat nou echt? Misschien wel hoor, maar het is een afweging van voor- en nadelen.”

Je bent begonnen als stripmaker door je eigen gemaakte albums zelf naar stripwinkels te brengen. Zou je in deze tijd zo hebben kunnen beginnen?
“Ik ben niet zo digitaal. Je zou kunnen zeggen dat ik niet meekom met de veranderingen. De ontwikkeling gaat me misschien te snel en ik leg me daar ook bij neer. Daar is niks mis mee. De wereld verandert ook wel heel erg snel en moet ik eigenlijk wel perse mee? Van wie moet dat eigenlijk? Ik richt mijn leven gewoon in zoals ik dat zelf wil. Voor mij is voortdurend online zijn een te grote inbreuk op mijn eigen geluk.”

Je hebt in je mailhandtekening staan dat je niet iedere dag je mail leest, kan je dat doen als freelancer?
“Ik merk wel dat in de loop der jaren mensen direct een antwoord verwachten. Soms gaat er wel een opdracht aan mijn neus voorbij op die manier, maar dat is dan maar zo. Op een gegeven moment weten mensen: Barbara, daar moeten we even op wachten.”

Heb je het wel eens te druk?
“Op het moment niet. De laatste keer dat ik het te druk had, had ik net mijn stripboek uit over Vincent van Gogh (zie hier) en dat was een succes. Er zijn nu meer dan vijftien vertalen en ik werd door verschillende landen uitgenodigd om te vertellen daarover. In eerste instantie was het een droom die uitkomt, maar ik merkte op den duur dat ik het helemaal niet trok. En dat ik door de drukte de kern van mijn werk niet meer kon doen: het tekenen zelf. Dat miste ik echt. Ik had geen ruimte meer om tekeningen te bedenken en de rust om ze te maken. Ik was heel blij met alle aandacht, maar zo in de schijnwerpers staan past eigenlijk niet bij mijn aard. Ik ben meer een introvert persoon. Het kost mij heel veel energie. Dus uiteindelijk heb ik toch besloten om meer nee te gaan zeggen. En daarna werd ik langzamerhand weer mezelf. Een lege agenda werkt voor mij het beste. Dan is mijn hoofd leeg en kan het zich vullen met creativiteit.

Moest je dat ook uitleggen aan mensen, waarom je dat niet deed?
“Ja, op zich wel. Het belangrijkste is dat je af en toe stil moet staan om te kijken wat je prioriteiten zijn. Ik dacht: wat is nou eigenlijk mijn prioriteit? Dat is dat ik heel graag een nieuw boek wil maken. Dat is nu belangrijker dan die promotiereizen. En mijn werk staat voor mij voorop, maar mijn vrienden en familie zien ook.”

Waarom zijn we toch allemaal zo trots op dat we het zo druk hebben, he?
“Druk zijn staat synoniem voor succesvol zijn. En als je zegt: ik heb eigenlijk heel weinig te doen op het moment, dan horen mensen dat je zegt: ik heb niet zoveel succes. Er moet blijkbaar van alle kanten aan je getrokken worden en je moet onmisbaar zijn, dan ben je succesvol. Onzin natuurlijk. In feite rommelen we met zijn allen maar wat aan.”

Beeld: Barbara Stok

Ook liever lui dan overspannen? Sluit je aan bij de community en volg ons op Facebook en Instagram

3 I like it
0 I don't like it

Reageer

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *